ΣΤΕ ΧΕΠ ΕΦΟΣΟΝ Ο ΕΠΙΤΡΟΠΟΣ ΚΡΙΝΕΙ ΟΤΙ ΤΑ ΔΙΚΑΙΟΛΟΓΗΤΙΚΑ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΝΟΜΙΜΑ ΘΑ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΚΑΤΑΛΟΓΙΣΕΙ ΔΕΝ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΕΙΣΑΓΕΙ ΔΙΑΦΩΝΙΑ. ΣΟΣ ΑΙΤΗΣΗ ΑΝΑΚΛΗΣΕΩΣ ΟΙΚΟΘΕΝ ΑΠΟ ΠΡΟΕΔΡΟ ΤΟΥ ΚΛΙΜΑΚΙΟΥ ΣΤΟ ΤΜΗΜΑ CONTRA ΣΤΗΝ ΟΛΟΜ. ΓΣ 4Η/2012.
ΝΟΜΙΚΟ ΣΠΟΥΔΑΣΤΗΡΙΟ ΠΡΟΥΣΑΝΙΔΗ
1/2014
TMHMA V
Αποτελούμενο από την Πρόεδρό του, Ανδρονίκη Θεοτοκάτου, Αντιπρόεδρο, τους Συμβούλους Δημήτριο Πέππα και Αγγελική Μαυρουδή (σε αναπλήρωση της Συμβούλου Γεωργίας Τζομάκα, η οποία είχε κώλυμα) και τους Παρέδρους Κωνσταντίνο Παραθύρα (εισηγητή) και Άννα Παπαπαναγιώτου, οι οποίοι μετέχουν με συμβουλευτική ψήφο.
Συνήλθε στην αίθουσα διασκέψεων του Καταστήματός του στην Αθήνα, στις 29 Μαΐου 2014.
Για να αποφανθεί, ύστερα από την 1/2014 πράξη του Κλιμακίου Προληπτικού Ελέγχου Δαπανών του παρόντος Τμήματος (συνεδρίαση 1η/30-1-2014) επί της από 19-12-2013 αιτήσεως του Προέδρου του ως άνω Κλιμακίου για οίκοθεν ανάκληση της 10/2013 πράξης του, με την οποία, στο πλαίσιο διαφωνίας κατ’ επίκληση του άρθρου 32 του ν. 4129/2013, κρίθηκαν μη θεωρητέα (λόγω λήξης των αντίστοιχων οικονομικών ετών) τα 4557/2006, 1233/2007, 2021/2007, 2104/2007, 4599/2007, 4928/2007, 6395/2007, 6610/2007, 6832/2007, 6841/2007, 220/2008, 506/2008, 614/2008, 1748/2008, 5646/2008, 5831/2008, 7237/2008, 903/2009, 908/2009, 1711/2009, 6620/2009, 7542/2009, 683/2010, 1489/2010, 2692/2010 και 6409/2010 χρηματικά εντάλματα προπληρωμής του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου.
Αφού μελέτησε τα σχετικά έγγραφα
Έλαβε υπόψη
Την από 10-3-2014 έγγραφη γνώμη του Αντεπιτρόπου της Επικρατείας στο Ελεγκτικό Συνέδριο, Κωνσταντίνου Τόλη, σύμφωνα με την οποία η κρινόμενη αίτηση είναι απορριπτέα ως απαράδεκτη.
Σκέφθηκε κατά το νόμο
Ι. Με την κρινόμενη αίτηση ζητείται η ανάκληση της 10/2013 Πράξης του Κλιμακίου Προληπτικού Ελέγχου Δαπανών του Τμήματος τούτου, με την οποία κρίθηκε ότι για τους εκεί διαλαμβανόμενους λόγους δεν πρέπει να θεωρηθούν τα ως άνω χρηματικά εντάλματα προπληρωμής του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου. Με το υποβληθέν στο ως άνω Κλιμάκιο από 19-12-2013 έγγραφο του Προέδρου του ζητήθηκε η οίκοθεν ανάκληση της ως άνω πράξης ως εσφαλμένης κατά νόμο και δη κατ’ άρθρα 56 παρ. 6 του ν. 4129/2013 και 145 του π.δ. 1225/1981, δεδομένου ότι η επίμαχη διαφορά ανέκυψε στο στάδιο του κατασταλτικού ελέγχου, κατά το οποίο δεν χωρεί διαφωνία, παρά μόνον οι προβλεπόμενες από τις προαναφερθείσες διατάξεις ενέργειες του Επιτρόπου. Ήδη, με την 1/2014 πράξη του ως άνω Κλιμακίου η από 19-12-2013 αίτηση παραπέμπεται προς εξέταση στο παρόν Τμήμα.
ΙΙ. Στο άρθρο 32 παρ. 5 του ν. 4129/2013 «Κύρωση του Κώδικα Νόμων για το Ελεγκτικό Συνέδριο» (ΦΕΚ Α΄ 52), όπως αυτό είχε προστεθεί με τα άρθρα 77 παρ. 4 και 113 του ν. 4055/2012 (ΦΕΚ Α΄ 51), ορίζονται τα εξής: «Αιτήσεις ανάκλησης των Πράξεων ή Πρακτικών των Κλιμακίων σε περίπτωση πλάνης περί τα πράγματα ή το νόμο υποβάλλονται στη γραμματεία του αρμόδιου Τμήματος από αυτόν που έχει έννομο συμφέρον μέσα σε προθεσμία τριάντα ημερών από την κοινοποίηση της Πράξης ή του Πρακτικού του Κλιμακίου στον οικείο φορέα. Τις αιτήσεις ανάκλησης εξετάζει το αρμόδιο Τμήμα του Ελεγκτικού Συνεδρίου, αποφαινόμενο σε συμβούλιο. Δεύτερη αίτηση ανάκλησης κατά της ίδιας πράξης δεν επιτρέπεται.». Περαιτέρω, με τα άρθρα 1 και 2 της ΦΓ8/22043/2012 απόφασης της Ολομέλειας του Ελεγκτικού Συνεδρίου (ΦΕΚ Β΄ 1213) ιδρύθηκε Κλιμάκιο Προληπτικού Ελέγχου Δαπανών στο V Τμήμα του Ελεγκτικού Συνεδρίου, στην αρμοδιότητα του οποίου και εκ μεταφοράς από το αντίστοιχο Τμήμα έχει υπαχθεί και η άρση των διαφωνιών και η γνωμοδότηση σε αμφιβολίες Επιτρόπων ως προς τη θεώρηση ή μη χρηματικών ενταλμάτων προπληρωμής (αρχικών ή συμπληρωματικών και των δικαιολογητικών απόδοσης λογαριασμού αυτών), χρηματικών ενταλμάτων πληρωμής δημοσίων επενδύσεων, επιτροπικών χρηματικών ενταλμάτων, συμψηφιστικών χρηματικών ενταλμάτων και παγίων προκαταβολών, με το άρθρο 3 δε της ίδιας απόφασης καθορίσθηκε ως αρμόδιο Τμήμα του Ελεγκτικού Συνεδρίου για την εξέταση των αιτήσεων ανάκλησης των πράξεων του Κλιμακίου Προληπτικού Ελέγχου Δαπανών του V Τμήματος του Ελεγκτικού Συνεδρίου το V Τμήμα αυτού (ως αντίστοιχο του Κλιμακίου εκείνου που εξέδωσε την πληττόμενη πράξη). Επομένως νομίμως παραπέμφθηκε με την 1/2014 πράξη του Κλιμακίου στο παρόν Τμήμα η ως άνω αίτηση ανάκλησης και πρέπει να ερευνηθεί περαιτέρω.
ΙΙΙ. Ο ν. 4129/2013 «Κύρωση του Κώδικα Νόμων για το Ελεγκτικό Συνέδριο» (ΦΕΚ Α΄ 52), με το πρώτο άρθρο του οποίου κυρώθηκε, σύμφωνα με το άρθρο 76 παρ. 7 του Συντάγματος, ο ανωτέρω κωδικοποιητικός των ισχυουσών για το Ελεγκτικό Συνέδριο διατάξεων κώδικας, ορίζει, στην παράγραφο 1 του άρθρου 32 «Διαδικασία άσκησης προληπτικού ελέγχου», το οποίο, όπως και τα άρθρα 30, 31 και 33-37, εντάσσεται στο κεφάλαιο Β΄ υπό τον τίτλο «Προληπτικός έλεγχος» του Δευτέρου Τμήματος με τίτλο «Έλεγχος», ότι κατά τον προληπτικό έλεγχο των δαπανών ο διαφωνών ως προς τη νομιμότητα της δαπάνης και τη θεώρηση του εντάλματος Επίτροπος, απευθύνεται στο αρμόδιο Κλιμάκιο του Ελεγκτικού Συνεδρίου προς άρση της διαφωνίας του, ταυτόσημου δε περιεχομένου διάταξη διαλαμβανόταν στο άρθρο 21 παρ. 1 του π.δ. 774/1980 «Οργανισμός του Ελεγκτικού Συνεδρίου», το οποίο κωδικοποιήθηκε κατά τα προεκτεθέντα. Περαιτέρω, ο ίδιος ως άνω νόμος ορίζει, στο άρθρο 56, που, ομοίως, υπάγεται στο ως άνω Δεύτερο Τμήμα, Κεφάλαιο Γ΄ με τίτλο «Κατασταλτικός έλεγχος» (που περιλαμβάνει τα άρθρα 38 έως και 67) και φέρει τον τίτλο «Λογαριασμοί υπολόγων χρηματικών ενταλμάτων προπληρωμής» ότι: «1. Τα δικαιολογητικά των ενταλμάτων προπληρωμής θεωρούνται από τους Επιτρόπους του Ελεγκτικού Συνεδρίου, οι οποίοι επικουρούνται στο έργο του ελέγχου από το προσωπικό που έχει ορισθεί για το σκοπό αυτόν, σύμφωνα με τις διατάξεις του παρόντος. 2. Κατά τον έλεγχο και τη θεώρηση των δικαιολογητικών απόδοσης λογαριασμού των ενταλμάτων προπληρωμής, το Ελεγκτικό Συνέδριο ύστερα από εισήγηση του αρμόδιου Επιτρόπου, που ενεργεί αυτεπαγγέλτως ή με αίτηση του υπολόγου, αποφαίνεται και για τις δαπάνες που τυχόν απορρίφθηκαν από τα αρμόδια όργανα για την αναγνώριση και εκκαθάρισή τους. 3. (…..). 4. (…). 5. (….). 6. Δαπάνες, οι οποίες αναγνωρίστηκαν και εκκαθαρίστηκαν από τα αρμόδια όργανα, αλλά κρίνονται ως μη νόμιμες ή ως μη στηριζόμενες σε νόμιμα δικαιολογητικά, καταλογίζονται από τον αρμόδιο Επίτροπο του Ελεγκτικού Συνεδρίου. 7 (….). 8 (….). (ταυτοσήμου περιεχομένου διάταξη διαλαμβανόταν στο, κατά τα προεκτεθέντα κωδικοποιηθέν, άρθρο 34 του π.δ. 774/1980). Επίσης, στην παράγραφο 1 του άρθρου 145 με τίτλο «Έλεγχος και θεώρησις δικαιολογητικών ενταλμάτων προπληρωμής» του π.δ. 1225/1981 «Περί εκτελέσεως των περί Ελεγκτικού Συνεδρίου διατάξεων» (ΦΕΚ Α΄ 304) ορίζεται, ότι: «Τα δικαιολογητικά των ενταλμάτων προπληρωμής θεωρούν οι Πάρεδροι ή οι Επίτροποι του Ελεγκτικού Συνεδρίου, μετά προηγούμενον έλεγχον (…). Αν ο Πάρεδρος ή ο Επίτροπος δεν ήθελεν εγκρίνη εν όλω ή εν μέρει τα διαβιβασθέντα αυτώ δικαιολογητικά, επιστρέφει ταύτα εις την αποστείλασαν Αρχήν μετ’ αντιγράφου πράξεώς του εις την οποίαν αναγράφονται οι λόγοι της μη εγκρίσεώς των ή ζητεί δι’ εγγράφου του την συμπλήρωσιν παρατηρηθεισών ελλείψεων. Μετά την εκ νέου υποβολήν των δικαιολογητικών ή την συμπλήρωσιν τούτων, ο Πάρεδρος ή ο Επίτροπος, είτε θεωρεί ταύτα, εφ’ όσον ήρθησαν οι λόγοι της μη εγκρίσεώς των, είτε εκδίδει την σχετικήν καταλογιστικήν πράξιν του».
Από το συνδυασμό των ανωτέρω διατάξεων συνάγεται ότι ο έλεγχος των δικαιολογητικών απόδοσης των χρηματικών ενταλμάτων προπληρωμής αποτελεί κατασταλτικό έλεγχο, αφού αναφέρεται σε ήδη πραγματοποιηθείσες από τον ορισθέντα υπόλογο δαπάνες (βλ. πρακτικά V ΤμΕλΣυν 6ης Συν./13-11-2003, Θέμα Α΄). Ως εκ τούτου, για την επίλυση οιωνδήποτε ζητημάτων νομιμότητας αναφύονται στο πλαίσιο της διαδικασίας απόδοσης λογαριασμού από χρηματικό ένταλμα προπληρωμής εφαρμοστέες τυγχάνουν οι ειδικές προεκτεθείσες διατάξεις των άρθρων 56 του ν. 4129/2013 και 145 του π.δ. 1225/1981 και όχι η, αφορώσα αποκλειστικά τον προληπτικό, ήτοι τον προηγούμενο της θεώρησης εν γένει χρηματικών ενταλμάτων, έλεγχο, διάταξη του άρθρου 32 του ως άνω νόμου. Παρέπεται δε ότι έκθεση διαφωνίας για τη θεώρηση ή μη των δικαιολογητικών απόδοσης χρηματικών ενταλμάτων προπληρωμής απαραδέκτως υποβάλλεται στο Κλιμάκιο του Ελεγκτικού Συνεδρίου κατ’ επίκληση του τελευταίου ως άνω άρθρου. Περαιτέρω, στο πλαίσιο της διαδικασίας αυτής το Ελεγκτικό Συνέδριο αποφαίνεται, κατόπιν σχετικής εισηγήσεως του αρμοδίου Επιτρόπου ή ύστερα από αίτηση του υπολόγου, επικαλούμενου λόγους νομιμότητας της δαπάνης, επί των δαπανών που απορρίφθηκαν από την αρμόδια για την αναγνώριση και εκκαθάρισή τους υπηρεσία, κατόπιν του απ’ αυτήν διενεργηθέντος ελέγχου και της απόρριψης του συνόλου ή μέρους των υποβληθέντων για την απόδοση λογαριασμού του εντάλματος αυτού δικαιολογητικών. Το Ελεγκτικό Συνέδριο στερείται της αρμοδιότητας να επιληφθεί διαφωνίας στο μέτρο που αφορά μη απορριφθείσες και δη εκκαθαρισθείσες δαπάνες, σε περίπτωση μη νομιμότητας των οποίων χωρεί καταλογισμός του υπολόγου του Χ.Ε.Π. από τον Επίτροπο του Ελεγκτικού Συνεδρίου, υπό την προϋπόθεση της τήρησης της προεκτεθείσας διαδικασίας του άρθρου 145 του π.δ/τος 1225/1981 (βλ. πράξεις V ΤμΕλΣυν 11, 12, 13, 14, 15/2009, πρβλ. πρακτικά V ΤμΕλΣυν 6ης Συν./13-11-2003-Β΄ Θέμα, 11ης Συν/27-6-2007).
IV. Στην υπό κρίση υπόθεση, από τα στοιχεία του φακέλου προκύπτουν, πλην άλλων, τα ακόλουθα: Από το Τμήμα Χρηματικού και Ταμείου της Διεύθυνσης Οικονομικών Υπηρεσιών του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου (Ε.Μ.Π.) υποβλήθηκαν στην Υπηρεσία Επιτρόπου του Ελεγκτικού Συνεδρίου στον Ε.Ο.Τ. τα δικαιολογητικά απόδοσης λογαριασμού των 4557/2006, 1233/2007, 2021/2007, 2104/2007, 4599/2007, 4928/2007, 6395/2007, 6610/2007, 6832/2007, 6841/2007, 220/2008, 506/2008, 614/2008, 1748/2008, 5646/2008, 5831/2008, 7237/2008, 903/2009, 908/2009, 1711/2009, 6620/2009, 7542/2009, 683/2010, 1489/2010, 2692/2010 και 6409/2010 χρηματικών ενταλμάτων προπληρωμής που εκδόθηκαν από το Ε.Μ.Π. με α΄ υπόλογο την Τράπεζα της Ελλάδος και β΄ υπόλογο καθηγητές του Ε.Μ.Π. και αφορούσαν την πληρωμή προμηθειών, συνδρομών και υπηρεσιών που παρασχέθηκαν από οίκους του εξωτερικού προς το εν λόγω Ίδρυμα Η Επίτροπος του Ελεγκτικού Συνεδρίου, με την εκδοθείσα στο πλαίσιο του προβλεπόμενου από το τότε ισχύον άρθρο 34 του π.δ. 774/1980 και ήδη κωδικοποιηθέν στο άρθρο 56 του ν. 4129/2013, ελέγχου κατά τα ειδικότερα οριζόμενα στο άρθρο 145 του π.δ/τος 1225/1981, 15/27-12-2012 πράξη της, επέστρεψε αθεώρητα τα δικαιολογητικά απόδοσης των ως άνω χρηματικών ενταλμάτων προπληρωμής, εκθέτοντας τους λόγους της μη εγκρίσεώς τους και ζητώντας τη συμπλήρωση ορισμένων παρατηρηθεισών ελλείψεων. Κατόπιν της εκ νέου υποβολής των δικαιολογητικών, όπως αυτά συμπληρώθηκαν, η Επίτροπος, εμμένοντας στη μη νομιμότητα των δαπανών, αντί να προβεί στον προβλεπόμενο από τις προεκτεθείσες διατάξεις των άρθρων 56 παρ. 6 του ν. 4129/2013 και 145 του π.δ. 1225/1981 καταλογισμό των υπολόγων των χρηματικών αυτών ενταλμάτων, απηύθυνε στο Κλιμάκιο του παρόντος Τμήματος την από 27-6-2013 έκθεσή της, ζητώντας τη σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 21 παρ. 1 του π.δ. 774/1980 (και ήδη, από τις 28-2-2013, άρθρου 32 του ν. 4129/2013) άρση της διαφωνίας της ως προς τη θεώρηση ή μη των δικαιολογητικών απόδοσης των ανωτέρω ΧΕΠ., επί της οποίας εκδόθηκε η προσβαλλομένη 10/2013 πράξη.
Με τα δεδομένα αυτά και σύμφωνα με τις νομικές σκέψεις που προηγήθηκαν το Τμήμα κρίνει ότι η με το προεκτεθέν περιεχόμενο και στο πλαίσιο κατασταλτικού ελέγχου συνταχθείσα έκθεση διαφωνίας απαραδέκτως υποβλήθηκε στο Κλιμάκιο του Ελεγκτικού Συνεδρίου, κατ’ επίκληση της αφορώσας αποκλειστικά τον προληπτικό έλεγχο ως άνω διάταξης. Ως εκ τούτου, η προσβαλλομένη πράξη, που έκρινε αντίθετα, έσφαλε περί την ερμηνεία και εφαρμογή των οικείων διατάξεων, και για το λόγο αυτό πρέπει να ανακληθεί. Ακολούθως, πρέπει να απορριφθεί ως απαράδεκτη η από 27.6.2013 έκθεση διαφωνίας και να αναπεμφθεί η υπόθεση στην αρμόδια Υπηρεσία Επιτρόπου για τις νόμιμες ενέργειες.
Για τους λόγους αυτούς
Ανακαλεί την 10/2013 πράξη του παρόντος Τμήματος.
Απορρίπτει την από 27-6-2013 έκθεση διαφωνίας. Και
Αναπέμπει την υπόθεση στην Υπηρεσία Επιτρόπου του Ελεγκτικού Συνεδρίου στον Ε.Ο.Τ., κατά τα διαλαμβανόμενα στο σκεπτικό.
Η ΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ ΠΑΡΕΔΡΟΣ
ΑΝΔΡΟΝΙΚΗ ΘΕΟΤΟΚΑΤΟΥ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΠΑΡΑΘΥΡΑΣ
Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ
ΜΑΡΙΑ ΛΗΜΝΙΑΛΗ