Αριθμός 606/2011
Η Επιτροπή Αναστολών του Συμβουλίου της Επικρατείας
(άρθρο 52 του π.δ/τος 18/1989, όπως ισχύει)
___________________
Συνεδρίασε σε συμβούλιο στις 18 Μαΐου και 30 Ιουνίου 2011 με την εξής σύνθεση: Κ. Μενουδάκος, Αντιπρόεδρος, Πρόεδρος του Ε΄ Τμήματος, Θ. Αραβάνης, Σύμβουλος, Δ. Βασιλειάδης, Πάρεδρος. Ως Γραμματέας έλαβε μέρος ο Κ. Καρυστινός, Γραμματέας του Ε΄ Τμήματος.
Για να αποφασίσει σχετικά με την από 6 Δεκεμβρίου 2010 αίτηση:
των: 1) Κωνσταντίνου Ιωάννου Ρήγα, 2) Ευαγγέλου Ιωάννου Ρήγα, 3) Ιωάννου Ευαγγέλου Ρήγα, 4) Αθανασίου Ευαγγέλου Ρήγα και 5) Βασιλείου-Χρήστου Ευαγγέλου Ρήγα, κατοίκων Καράβου Αλιβερίου του Δήμου Ταμυνέων Ν. Ευβοίας, οι οποίοι δεν παρέστησαν,
κατά του Υπουργού Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής, ο οποίος στη συνεδρίαση της 18ης Μαΐου 2011 παρέστη με την Χρ. Διβάνη, Πάρεδρο του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους.
Παρεμβαίνει με το από 25 Φεβρουαρίου 2011 υπόμνημά της η εταιρεία με την επωνυμία «Δημόσια Επιχείρηση Ηλεκτρισμού (ΔΕΗ Α.Ε.), που εδρεύει στην Αθήνα (Χαλκοκονδύλη 30), η οποία στη συνεδρίαση της 18ης Μαΐου 2011 παρέστη με τους δικηγόρους: α) Σ. Βλαχόπουλο (Α.Μ. 17001), β) Μ. Ασημακοπούλου (Α.Μ. 11517) και γ) Α. Μουρατιάν (Α.Μ. 27310).
Με την αίτηση αυτή οι αιτούντες επιδιώκουν να ανασταλεί η εκτέλεση της υπ’ αριθμ. 32083/20.7.2010 απόφασης του Υφυπουργού Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής για την «Επικύρωση καθορισμού οριογραμμών τμήματος του ρέματος που διέρχεται από την περιοχή του Α.Η.Σ. Αλιβερίου Δήμου Ταμυνέων Ν. Ευβοίας», καθώς και κάθε άλλης σχετικής πράξης ή παράλειψης της Διοικήσεως.
Κατά τη συνεδρίαση της 18ης Μαΐου 2011 η Επιτροπή άκουσε τον Εισηγητή, Πάρεδρο Δ. Βασιλειάδη.
Κατόπιν η Επιτροπή άκουσε τους πληρεξουσίους της παρεμβαίνουσας εταιρείας και την αντιπρόσωπο του Υπουργού, οι οποίοι ζήτησαν την απόρριψη της κρινόμενης αιτήσεως.
Α φ ο ύ μ ε λ έ τ η σ ε τ α σ χ ε τ ι κ ά έ γ γ ρ α φ α
Σ κ έ φ θ η κ ε κ α τ ά τ ο Ν ό μ ο
1. Επειδή, για την άσκηση της κρινόμενης αίτησης καταβλήθηκε το νόμιμο παράβολο (υπ’ αριθμ.2735819/2010 ειδικό έντυπο παραβόλου).
2. Επειδή, με την αίτηση αυτή ζητείται η αναστολή εκτελέσεως της υπ’ αριθμ. 32083/20.7.2010 απόφασης του Υφυπουργού Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής, με την οποία επικυρώθηκε ο καθορισμός των οριογραμμών τμήματος του ρέματος που διέρχεται από την περιοχή του ΑΗΣ Αλιβερίου και εμπίπτει στα διοικητικά όρια του Δήμου Ταμυνέων Ν. Ευβοίας, όπως τα όρια αυτά αποτυπώνονται στο σχετικό τοπογραφικό διάγραμμα που συνδημοσιεύθηκε με την ανωτέρω απόφαση στην Εφημερίδα της Κυβέρνησης (Δ΄432/2.9.2010). Οι αιτούντες, οι οποίοι επικαλούνται εμπράγματα δικαιώματα εξ αδιαιρέτου σε εδαφική έκταση 3.350 τ.μ. κειμένη πλησίον του ρέματος, ισχυρίζονται ότι διατηρούν στην έκταση αυτή κατοικία από το έτος 1952, έχουν δε ασκήσει κατά της ως άνω προσβαλλόμενης πράξης αίτηση ακυρώσεως (αριθμ. καταθ. 8896/1.11.2010), της οποίας δικάσιμος έχει ορισθεί η 4η Απριλίου 2012.
3. Επειδή, η ανώνυμη εταιρεία με την επωνυμία «Δημόσια Επιχείρηση Ηλεκτρισμού (ΔΕΗ Α.Ε.)», η οποία έχει δικαίωμα παρέμβασης στην ακυρωτική δίκη, διότι η προσβαλλόμενη πράξη καθορίζει τα όρια ρέματος σε περιοχή, στην οποία η ως άνω εταιρεία διατηρεί εγκαταστάσεις παραγωγής ενέργειας, παραδεκτώς ζητεί με το από 25.2.2011 υπόμνημα την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης αναστολής.
4. Επειδή, τα ρέματα, δηλαδή οι πτυχώσεις του εδάφους με τις οποίες κυρίως συντελείται η απορροή των πλεοναζόντων υδάτων της ξηράς προς τη θάλασσα, εκτός από παράγοντες αντιπλημμυρικής προστασίας, αποτελούν επιπλέον φυσικούς αεραγωγούς και με τη χλωρίδα και την πανίδα τους συνιστούν ιδιαίτερα οικοσυστήματα. Για τους λόγους αυτούς έχουν ζωτική σημασία για το οικιστικό και φυσικό περιβάλλον (Σ.τ.Ε. 4494/2009 7μ., 1801/1995), και προστατεύονται καθ’ όλη τους την έκταση και ανεξάρτητα από τις διαστάσεις τους (Σ.τ.Ε. 4494/2009 7μ., 2669/2001 7μ.), ως στοιχεία δε του φυσικού περιβάλλοντος αποτελούν αντικείμενα συνταγματικής προστασίας, που αποβλέπει στη διατήρηση της φυσικής τους κατάστασης και στη διασφάλιση της επιτελούμενης από αυτά λειτουργίας της απορροής των υδάτων. Συνεπώς, η εκτέλεση τεχνικών έργων πλησίον ρέματος επιτρέπεται μόνον εφόσον διασφαλίζεται η ανεμπόδιστη εκτέλεση της φυσικής αυτής λειτουργίας τους. Για να εξασφαλισθεί ο σκοπός αυτός απαιτείται, πριν την εκτέλεση των τεχνικών έργων πλησίον ρέματος, ο καθορισμός της οριογραμμής του σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 6 του ν. 880/1979, (Α΄58), όπως αντικαταστάθηκε με το άρθρο 5 του ν. 3010/2002, (Α΄91), ώστε η μελετώμενη επέμβαση να γίνεται ενόψει της ύπαρξης του ρέματος, αποκλειομένης σε κάθε περίπτωση οιασδήποτε εργασίας επιχωμάτωσης ή κάλυψης αυτού (Σ.τ.Ε. 4494/2009 7μ., 1990/2007, 453/2003). Κατ’ ακολουθίαν, ο καθορισμός των οριογραμμών του ρέματος αποτελεί κατά νόμο προϋπόθεση για την έκδοση των πράξεων έγκρισης περιβαλλοντικών όρων έργου ή δραστηριότητας που βρίσκεται πλησίον ρέματος (Σ.τ.Ε. 4494/2009 7μ., 1990/2007, 2133/2003, 3780/2001). Εξάλλου, ο καθορισμός της οριογραμμής ρέματος, επαγόμενος απαγορεύσεις δόμησης και άλλων χρήσεων γης, έχει κανονιστικό χαρακτήρα (Σ.τ.Ε. 4494/2009 7μ.).
5. Επειδή, περαιτέρω, όπως έχει κριθεί (Σ.τ.Ε. 4494/2009 7μ., Π.Ε. 262/2003 Ολομ.), κατά το άρθρο 43 παρ. 2 του Συντάγματος, η θέσπιση κανόνων δικαίου από τα όργανα της εκτελεστικής εξουσίας επιτρέπεται μόνο κατόπιν ειδικής και ορισμένης νομοθετικής εξουσιοδότησης, η αρμοδιότητα δε αυτή ασκείται κατά κανόνα από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας με την έκδοση προεδρικών διαταγμάτων, μόνο δε κατ’ εξαίρεση μπορεί να ορισθούν άλλα όργανα της Διοίκησης ως φορείς της κατά νομοθετική εξουσιοδότηση κανονιστικής εξουσίας, εφόσον πρόκειται για τη ρύθμιση ειδικότερων θεμάτων ή θεμάτων με τοπικό ενδιαφέρον ή με τεχνικό ή λεπτομερειακό χαρακτήρα. Η οριοθέτηση υδατορεμάτων, τα οποία ευρίσκονται σε οικισμούς ή περιοχές εντός ή εκτός σχεδίου, που λόγω του χαρακτήρα τους χρήζουν ιδιαίτερης προστασίας, όπως είναι οι αρχαιολογικοί χώροι, τα αρχιτεκτονικά ή παραδοσιακά σύνολα, οι παραδοσιακοί οικισμοί, οι παραλιακές περιοχές ή οικισμοί, οι τουριστικοί τόποι, τα δάση, οι δασικές εκτάσεις, τα τοπία ιδιαιτέρου φυσικού κάλλους, τα ευαίσθητα οικοσυστήματα, οι περιοχές ιδιαίτερου περιβαλλοντικού ενδιαφέροντος, και οι υπαγόμενες σε ειδικό καθεστώς προστασίας περιοχές, δεν μπορεί να θεωρηθεί, κατά την έννοια της ανωτέρω συνταγματικής διάταξης σε συνδυασμό με τις διατάξεις των άρθρων 24 παρ. 1, 2 και 101 του Συντάγματος, ως “ειδικότερο” θέμα, ούτε ως θέμα “τοπικού” μόνον ενδιαφέροντος, ή “τεχνικού” ή “λεπτομερειακού” χαρακτήρα, διότι αναφέρεται σε οικισμούς και περιοχές που έχουν γενικότερη σημασία για τη χώρα. Ως εκ τούτου, η επικύρωση της οριοθέτησης ρεμάτων, τα οποία ευρίσκονται σε τέτοιες περιοχές και οικισμούς δεν επιτρέπεται να ανατεθεί σε άλλο, πλην του Προέδρου της Δημοκρατίας, όργανο της εκτελεστικής εξουσίας. Συνεπώς, οι διατάξεις του άρθρου 5 παρ. 3 εδ. β του ν. 3010/2002, κατά το μέρος που με αυτές ορίζεται ότι η επικύρωση της οριοθέτησης ρεμάτων, τα οποία εμπίπτουν σε οικισμούς ή περιοχές της παραπάνω κατηγορίας, γίνεται με αποφάσεις του Γενικού Γραμματέα Περιφέρειας ή του Υπουργού και όχι με προεδρικό διάταγμα, είναι αντίθετες προς το άρθρο 43 παρ. 2 του Συντάγματος (Σ.τ.Ε. 4494/2009 7μ.).
6. Επειδή, στο άρθρο 52 του π.δ/τος 18/1989 (Α΄ 8), όπως αντικαταστάθηκε με το άρθρο 35 του ν. 2721/1999 (Α΄112) και τροποποιήθηκε στη συνέχεια με το άρθρο 34 του ν. 3772/2009 (Α΄112) και το άρθρο 10 του ν.3900/2010 (Α΄213), ορίζονται τα εξής: «1 […]. 2. Επιτροπή που συγκροτείται κάθε φορά από τον Πρόεδρο του Συμβουλίου ή του αρμόδιου τμήματος […], μπορεί, μετά από αίτηση εκείνου που άσκησε αίτηση ακυρώσεως, να αναστείλει την εκτέλεση της προσβαλλόμενης πράξης, με συνοπτικά αιτιολογημένη απόφαση η οποία εκδίδεται σε συμβούλιο. […] 3. […] 6. Η αίτηση αναστολής εκτέλεσης γίνεται δεκτή, όταν κρίνεται ότι η άμεση εκτέλεση της προσβαλλόμενης πράξης θα προκαλέσει στον αιτούντα βλάβη ανεπανόρθωτη ή δυσχερώς επανορθώσιμη σε περίπτωση ευδοκίμησης της αίτησης ακυρώσεως. Η αίτηση όμως μπορεί να απορριφθεί, αν κατά τη στάθμιση της βλάβης του αιτούντος, των συμφερόντων τρίτων και του δημοσίου συμφέροντος κρίνεται ότι οι αρνητικές συνέπειες από την αποδοχή θα είναι σοβαρότερες από την ωφέλεια του αιτούντος. 7. Εάν η Επιτροπή εκτιμά ότι η αίτηση ακυρώσεως είναι προδήλως βάσιμη, μπορεί να δεχθεί την αίτηση αναστολής, ακόμη και αν η βλάβη του αιτούντος από την άμεση εκτέλεση της προσβαλλόμενης πράξης δεν κρίνεται ως ανεπανόρθωτη ή δυσχερώς επανορθώσιμη. Αντίθετα, η αίτηση αναστολής μπορεί να απορριφθεί ακόμη και σε περίπτωση ανεπανόρθωτης ή δυσχερώς επανορθώσιμης βλάβης, αν η Επιτροπή εκτιμά ότι η αίτηση ακυρώσεως είναι προδήλως απαράδεκτη ή προδήλως αβάσιμη. […] 12. […]». Κατά την έννοια των ανωτέρω διατάξεων του άρθρου 52 παρ. 6 και 7 του π.δ. 18/1989, αναστολή εκτελέσεως κανονιστικής πράξης, όπως η προσβαλλόμενη, δεν είναι κατ’ αρχήν επιτρεπτή. Κατ’ εξαίρεση επιτρέπεται, μερική αναστολή εκτελέσεως κανονιστικής πράξης, καθόσον αφορά τον αιτούντα, μόνον εάν ο τελευταίος προβάλλει, αποδεικνύεται δε από τα στοιχεία του φακέλου, ότι από την εκτέλεση της πράξης θα υποστεί άμεση, συγκεκριμένη και ανεπανόρθωτη ή δυσχερώς επανορθώσιμη βλάβη. Εξάλλου, κατά την έννοια των αυτών διατάξεων, είναι δυνατή η χορήγηση αναστολής εκτελέσεως κανονιστικής πράξης, ανεξαρτήτως της φύσης της βλάβης που υφίσταται ο αιτών, αν η οικεία αίτηση ακυρώσεως είναι προδήλως βάσιμη (πρβλ. Ε.Α. 312/2011, 311/2011, 1349/2010 κ.ά.).
7. Επειδή, με την υπό κρίση αίτηση ζητείται η αναστολή εκτελέσεως της προσβαλλόμενης πράξης αφενός λόγω πρόδηλης βασιμότητας της ασκηθείσης κατά της πράξης αυτής αίτησης ακυρώσεως και αφετέρου λόγω της ανεπανόρθωτης βλάβης που επέρχεται από την εκτέλεση της προσβαλλομένης στο φυσικό περιβάλλον και στους αιτούντες. Συγκεκριμένα, με την υπό κρίση αίτηση οι αιτούντες ισχυρίζονται ότι είναι προδήλως βάσιμοι οι προβαλλόμενοι με την αίτηση ακυρώσεως, λόγοι, με τους οποίους υποστηρίζεται ότι: α/ η επίμαχη οριοθέτηση των οριογραμμών του ρέματος έγινε αναρμοδίως με υπουργική απόφαση, αντί προεδρικού διατάγματος, β/ με την προσβαλλόμενη πράξη επιχειρείται, παρανόμως, εκτροπή της φυσικής κοίτης του ρέματος προς τα δυτικά και πλησίον της κατοικίας των αιτούντων, γ/ παρά το νόμο εγκρίνεται η καταστροφή της φυσικής κοίτης του υδρορεύματος και η κατασκευή εντός αυτής αφενός της κύριας εγκατάστασης της νέας μονάδας της ΔΕΗ και αφετέρου του αντλιοστασίου καθώς και των αγωγών προσαγωγής του θαλασσινού νερού, αφού η φυσική κοίτη παραμένει δημόσιο κτήμα, δ/ η ληφθείσα περιβαλλοντική αδειοδότηση δεν είναι σύννομη, διότι δεν είχε κατατεθεί αυτοτελής προμελέτη περιβαλλοντικών επιπτώσεων για το υδρόρευμα, και δεν είχε εκδοθεί Π.Π.Ε.Α. πριν εκπονηθεί Μ.Π.Ε., ε/ με το επίμαχο έργο δεν επιδιώκεται η εκτέλεση των αναγκαίων έργων διευθέτησης της κοίτης και των πρανών του υδρορέματος, αλλά η πλήρης κάλυψη της κοίτης του στην έξοδο προς τη θάλασσα, μήκους 162,5 μέτρων, με εγκιβωτισμό αυτής και κατασκευή διδύμου ορθογωνικού κλειστού αγωγού από οπλισμένο σκυρόδεμα. Περαιτέρω, οι αιτούντες ισχυρίζονται ότι η άμεση εκτέλεση της προσβαλλόμενης πράξης θα προκαλέσει στο φυσικό περιβάλλον της περιοχής, αλλά και στους ίδιους, ανεπανόρθωτη βλάβη, η οποία συνίσταται, αντιστοίχως, στην καταστροφή της φυσικής κοίτης του ρέματος μετά του αλσυλλίου της ρεμάτιας και παραρεμάτιας περιοχής με το μικροκλίμα της ευρύτερης περιοχής και στη δημιουργία υψηλού θορύβου και διαρκών δονήσεων καθ’ όλο το εικοσιτετράωρο, ως αποτέλεσμα της λειτουργίας του αντλητικού συγκροτήματος προσαγωγής μεγάλων ποσοτήτων θαλασσινού ύδατος, τις οποίες οι αιτούντες προσδιορίζουν σε 35.000 κυβικά μέτρα την ώρα και 800.000 κυβικά μέτρα την ημέρα.
8. Επειδή, εν προκειμένω, από τα στοιχεία του φακέλου προκύπτουν, μεταξύ άλλων, τα εξής: Με την υπ’ αριθμ. 160235/17.10.2008 (ορθή επανάληψη) απόφαση των Υπουργών ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε, Ανάπτυξης, Εμπορικής Ναυτιλίας, Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής και Πολιτισμού, εγκρίθηκαν οι περιβαλλοντικοί όροι για την εγκατάσταση Μονάδας Παραγωγής Ηλεκτρικής Ενέργειας Καθαρής Ισχύος 416,95 MWe σε συνθήκες ISO, με καύσιμο Φυσικό Αέριο στον ΑΗΣ Αλιβερίου του Δήμου Ταμυνέων Νότιας Εύβοιας και για τη λειτουργία του ατμοηλεκτρικού αυτού σταθμού της ΔΕΗ. Κατά της ανωτέρω απόφασης οι αιτούντες έχουν ασκήσει αυτοτελή αίτηση ακυρώσεως καθώς και αίτηση αναστολής (Ε.7539/2008 και Ε.Δ. 185/2009, αντίστοιχα). Εξάλλου, σύμφωνα με τους όρους της απόφασης αυτής, κατά το στάδιο κατασκευής του έργου επιβάλλεται, πλην άλλων, η προηγούμενη διεξαγωγή ανασκαφικής έρευνας και η λήψη των αναγκαίων μέτρων προστασίας, συντήρησης και ανάδειξης των αρχαιολογικών ευρημάτων καθώς και των αρχαιοτήτων που θα αποκαλυφθούν (όροι Δ.6.1 και Δ.6.2.). Στο πλαίσιο των όρων της απόφασης έγκρισης περιβαλλοντικών όρων εκπονήθηκε η από 2008 τεχνική μελέτη οριοθέτησης υδατορεύματος ΑΗΣ Αλιβερίου Ν.Ευβοίας και διενεργήθηκαν αρχαιολογικές ανασκαφές στην περιοχή εγκατάστασης της κύριας μονάδας και των λοιπών έργων. Ακολούθως, εκδόθηκε το υπ’αριθμ. 1292/17.3.3009 έγγραφο της ΙΑ΄Εφορείας Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων, απευθυνόμενο προς το Τοπικό Συμβούλιο Μνημείων Στερεάς Ελλάδας, στο οποίο εκτίθενται, πλην άλλων, τα εξής: «[…] η ΔΕΗ με γραπτό αίτημα της το 2005 […] ζήτησε την έγκρισή μας για την εγκατάσταση νέας Μονάδας στο χώρο του ΑΗΣ Αλιβερίου με καύσιμο φυσικό αέριο (Μονάδα V) σε περιοχή που δεν είναι κηρυγμένος ως Αρχαιολογικός χώρος. Ακολούθως, η Εφορεία άρχισε την διερεύνηση του χώρου όπως αυτός μας υποδείχθηκε από τους αρμόδιους […] η έρευνα αυτή διεξήχθη α) στη λεγόμενη αυλή του λιγνίτη, στα βόρεια της οποίας προβλέπεται η εγκατάσταση του κυρίου τμήματος της Μονάδας, όπου τα αποτελέσματα (γενική εκσκαφή) ήταν αρνητικά από αρχαιολογικής πλευράς 90Χ120 μ. […], β) στα νότια της λεγόμενης αυλής του λιγνίτη, όπου προβλέπεται η εγκατάσταση της Μονάδας Αφαλάτωσης […] που θα αποτελείται από προκατασκευασμένους οικισμούς (Modules) εδραζόμενους σε πλάκα από μπετόν. Ο τρόπος αυτός της θεμελίωσής τους όντας σε μικρό σχετικά βάθος δεν θα επηρεάσει τα οικιστικά λείψανα, όπως και τον κτιστό από πήλινες πλάκες τάφο της Ρωμαϊκής εποχής που ήταν ακτέριστος […] γ) Στο χώρο που μεσολαβεί μεταξύ της Βασικής Μονάδας και της Μονάδας Αφαλάτωσης έγινε έρευνα για να επιλεγούν οι θέσεις των πασσάλων οι οποίοι θα στηρίξουν τους δύο υπέργειους αγωγούς (εισόδου και εξόδου θαλασσινού νερού) έτσι ώστε να μην θιγούν τα οικιστικά λείψανα στις θέσεις των πασσάλων 3, 4, 11 και 19 και για το λόγο αυτό προτείναμε να γίνει μετατόπισή τους (βλ. επιμέρους σχέδια 4-7 και φωτογραφίες 13-16). Αυτονόητο είναι ότι τα αρχαία λείψανα που προαναφέραμε θα καλυφθούν με νάυλον ή γεωύφασμα και ακολούθως με στρώμα άμμου και χαλικιού τύπου 3Α. Στα δυτικά της διακλάδωσης των αγωγών έχει αποκαλυφθεί κυκλικό λουτρό της Ελληνιστικής εποχής […] που πρόκειται να αναδειχθεί ώστε να είναι επισκέψιμο, σε συσχετισμό με κυκλικό πηγάδι στα δυτικά του, δ) Στο χώρο μελλοντικής υποδοχής του φυσικού αερίου (GRS), δηλ. στα δυτικά της αυλής του λιγνίτη […] αποκαλύφθηκαν:1) ένα κυκλικό πηγάδι (τομή Θ1) που αναφέραμε πιο πάνω και το οποίο δεν θα θιγεί από την συγκεκριμένη εγκατάσταση, τουναντίον θα αναδειχθεί και 2) ο κτιστός κιβωτιόσχημος τάφος […] ε) Στο Αντλιοστάσιο (βλ. σχέδια 9-12 που πρόκειται να κατασκευαστεί συγκρότημα εισαγωγής θαλασσινού νερού δια των προαναφερθέντων αγωγών) διανοίξαμε τις τομές Α-Ζ, με αποτέλεσμα να έλθει σε φως τμήμα λουτρικής μάλλον εγκατάστασης της Ύστερης Ελληνιστικής-Ρωμαϊκής εποχής και άλλα διάσπαρτα λείψανα (τομές Ζ΄και ΣΤ΄). Εδώ επιλέξαμε χώρο ελεύθερο ευρημάτων, μεταξύ λουτρού και υπολοίπων τομών στα νότια του οικοπέδου, προκειμένου να γίνει το αντλιοστάσιο. Όσον αφορά την λουτρική (;) εγκατάσταση […] γίνεται προσπάθεια να αναδειχθεί και στ) Στο τεχνητό ρέμμα παροχέτευσης ομβρίων: το ρέμμα αυτό προϋπήρχε για την εξυπηρέτηση των παλαιών εγκαταστάσεων του ΑΗΣ Αλιβερίου κατά μήκος του δυτικού ορίου του οικοπέδου της αυλής του λιγνίτη (βλ. εικ.31). Η μετατόπιση του κρίθηκε απαραίτητη λόγω της ανεύρεσης αρχαίων λειψάνων (π.χ. κυκλικό λουτρό βλ. παραπάνω φωτογραφίες) αλλά και για την καλύτερη εξυπηρέτηση της νέας Μονάδας V. Η αρχαιολογική έρευνα κατά μήκος του νέου άξονα του ρέμματος αυτού μήκους 85 μ. και βάθους 2,20 μ. με κατεύθυνση από ΒΑ-ΝΔ δεν απέδωσε αρχαιότητες ο δε υδροφόρος ορίζοντας εμφανίστηκε στο βάθος που προαναφέραμε (βλ. φωτογραφίες 32-34). Η ανασκαφική έρευνα στους χώρους που προαναφέραμε έφερε σε φως λείψανα αρχαίας πόλης, της οποίας την ταυτότητα δεν γνωρίζουμε μέχρι σήμερα […] Η Εφορεία έχει ήδη φροντίσει τόσο για τη φωτογραφική όσο και για την σχεδιαστική τεκμηρίωση των αρχαίων που περιγράψαμε πιο πάνω. Επειδή κατανοούμε λοιπόν ότι το αίτημα της ΔΕΗ αφορά σε κοινωφελές έργο, καταρχήν συμφωνούμε για τη δημιουργία της νέας Μονάδας (V) με καύσιμο φυσικό αέριο που θα αντικαταστήσει τις υπάρχουσες ρυπογόνες Μονάδες […] ». Στη συνέχεια, στο ανωτέρω έγγραφο περιγράφονται οι αναγκαίες εργασίες και οι προϋποθέσεις προκειμένου να προστατευθούν και αναδειχθούν τα ευρήματα της αρχαιολογικής έρευνας και να διασφαλιστεί η προστασία τυχόν νέων ευρημάτων. Επακολούθησε, ύστερα από γνωμοδότηση του Τοπικού Συμβουλίου Μνημείων Στερεάς Ελλάδας, η έκδοση της υπ’ αριθμ. ΥΠΠΟ/ΓΔΑΠΚ/ΑΡΧ/Α1/Φ11/32059/1576/11.5.2009 απόφασης της Προϊσταμένης της Γενικής Διεύθυνσης Αρχαιοτήτων και Πολιτιστικής Κληρονομιάς του Υπουργείου Πολιτισμού, με την οποία εγκρίθηκε, από πλευράς αρχαιολογικού νόμου, «η εγκατάσταση νέας Μονάδας Συνδυασμένου Κύκλου (Μονάδα V) με καύσιμο φυσικό αέριο στον ΑΗΣ Αλιβερίου Ν. Ευβοίας, που περιλαμβάνει: α) τη Βασική Μονάδα, β) την εγκατάσταση αφαλάτωσης, γ) τους επίγειους αγωγούς, δ) τη δημιουργία του GRS (χώρου υποδοχής του φυσικού αερίου), ε) το Αντλιοστάσιο, και στ) τη νέα πορεία του τεχνικού ρέματος, σε χώρους ελεύθερους ευρημάτων ή με τέτοιο τρόπο ώστε να μη θιγούν οι αποκαλυφθείσες αρχαιότητες, με διατήρηση μέρους τους σε κατάχωση» και υπό την περαιτέρω προϋπόθεση ότι θα τηρούνται οι περιγραφόμενοι στην απόφαση αυτή όροι και προϋποθέσεις για την προστασία και ανάδειξη των αρχαιοτήτων. Επακολούθησε η έκδοση της υπ’ αριθμ. 165502/9.6.2010 απόφασης των Υπουργών Π.Ε.ΚΑ., Οικονομίας, Ανταγωνιστικότητας και Ναυτιλίας, Πολιτισμού και Τουρισμού, με την οποία τροποποιήθηκαν οι όροι που είχαν εγκριθεί με την υπ’ αριθμ. 160235/17.10.2008 (ορθή επανάληψη) απόφαση έγκρισης των περιβαλλοντικών όρων για την εγκατάσταση του έργου και, μεταξύ άλλων, αντικαταστάθηκαν οι όροι της παραγρ. Δ5.3 της αρχικής αυτής απόφασης έγκρισης περιβαλλοντικών όρων. Συγκεκριμένα, βάσει της τροποποιητικής αυτής απόφασης επιτρέπονται εργασίες διευθέτησης του ρέματος εντός του γηπέδου του ΑΗΣ υπό τους τεθέντες στην απόφαση αυτή περαιτέρω όρους και προϋποθέσεις, στους οποίους περιελήφθη, μεταξύ άλλων, η προηγούμενη έκδοση απόφασης σύμφωνα με το άρθρο 6 του ν. 880/1979, προκειμένου να ικανοποιηθεί το αίτημα για την οριοθέτηση τμήματος του ρέματος με μικρή μετατόπιση προς βορρά, επαναχάραξη του τελευταίου τμήματος μήκους 163μ., κατασκευή νέων έργων εκβολής χωρίς μεταβολή της ποσότητας και ποιότητας των ομβρίων υδάτων που παροχετεύονται μέσω αυτού στη θάλασσα, όπως αναφέρεται και στο στοιχείο 17 προοιμίου. Μετά ταύτα, εκδόθηκε η προσβαλλόμενη υπ’ αριθμ. 32083/20.7.2010 απόφαση του Υφυπουργού Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής, με την οποία επικυρώθηκε ο καθορισμός των οριογραμμών ως προς το ανωτέρω τμήμα του ρέματος. Τέλος, στο υπ’ αριθμ. 8382/22.2.2011 έγγραφο του Υπουργείου Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής, με το οποίο διαβιβάσθηκαν οι απόψεις της Διοίκησης στο Δικαστήριο, εκτίθεται, ως προς τη νομιμότητα της προσβαλλόμενης πράξης, ότι « […] δεν τεκμηριώνεται […] ούτε αποδεικνύεται η καταστροφή της φυσικής κοίτης του υπόψη υδρορέματος πολλώ μάλλον δε που το υπόψη μικρό ρέμα που βρίσκεται εντός των εγκαταστάσεων της ΔΕΗ ΑΕ από το έτος 1956, είχε μετατραπεί κατ’ ουσίαν σε αποστραγγιστικό έργο για την αντιπλημμυρική προστασία των εγκαταστάσεων και με τις μετέπειτα ενέργειες της Διοίκησης επιτεύχθηκε και αποκαταστάθηκε η ελεύθερη ροή των ομβρίων προς τη θάλασσα και η προστασία του φυσικού παραρεμάτιου περιβάλλοντος που πρέπει να σημειωθεί ότι, όπως προκύπτει από τα στοιχεία του φακέλου, δεν παρουσίαζε στοιχεία οικοσυστήματος». Στο ίδιο ως άνω έγγραφο εκτίθεται ακόμη ότι «[…] Στην πραγματικότητα, όπως προκύπτει από τα σχετικά σχεδιαγράμματα, πρόκειται για έργο απολύτως αναγκαίο για την αποκατάσταση της ελεύθερης ροής των ομβρίων υδάτων προς τη θάλασσα, το οποίο επέβαλε για τεχνικούς λόγους την δημιουργία προς την εκβολή του δίδυμου κλειστού αγωγού ο οποίος δημιουργήθηκε σύμφωνα με όσα ορίζει η κείμενη νομοθεσία αφού προηγουμένως είχαν μελετηθεί εναλλακτικές λύσεις και είχαν απορριφθεί λόγων αρχαιολογικών ευρημάτων. Το ως άνω τεχνικώς αναγκαίο έργο, […] υλοποιήθηκε σε ελάχιστη απόσταση από προϋπάρχοντες αγωγούς που είχαν αποξηλωθεί συνεπεία ανασκαφικών ερευνών για αρχαιολογικούς σκοπούς […]».
9. Επειδή, από τα στοιχεία του φακέλου που αναφέρονται στην προηγούμενη σκέψη και με την πλοκή του πραγματικού που εκτέθηκε, προκύπτει ότι, στην προκειμένη περίπτωση, με την προσβαλλόμενη απόφαση επικυρώθηκε ο καθορισμός των οριογραμμών τεχνικού έργου για την παροχέτευση των ομβρίων υδάτων στη θάλασσα με μικρή μετατόπιση και εγκιβωτισμό της απόληξης της κοίτης υφισταμένου στην περιοχή ρέματος, το οποίο όμως είχε ήδη διευθετηθεί κατά το παρελθόν, και συγκεκριμένα κατά την κατασκευή αποστραγγιστικού έργου, η παλαιά δε αυτή διευθέτηση αφορούσε τόσο το τμήμα της εισόδου του ρέματος στο γήπεδο του ΑΗΣ Αλιβερίου και, συγκεκριμένα, στην αποκαλούμενη «αυλή του λιγνίτη», όσο και το τελευταίο τμήμα της εκβολής του ρέματος προς τη θάλασσα, με την κατασκευή υπόγειων αγωγών για τμήμα του ρέματος πριν από την εκβολή του. Ενόψει τούτων, η επιχειρούμενη με την προσβαλλόμενη απόφαση μικρή μετατόπιση του διευθετηθέντος εν μέρει κατά το παρελθόν ρέματος, αλλά και τα λοιπά έργα αντιπλημμυρικής προστασίας, δεν είναι πρόδηλο ότι μεταβάλλουν τη φυσική κοίτη ρέματος, για την οριοθέτηση του οποίου θα απαιτείτο η έκδοση διατάγματος σύμφωνα με τα όσα εκτέθηκαν στη σκέψη 5, κατ’ ακολουθίαν δε αυτού, οι προαναφερόμενοι λόγοι ακυρώσεως που προβάλλονται κατά της προσβαλλόμενης πράξης, δεν παρίστανται, κατά την κρίση της Επιτροπής, ως προδήλως βάσιμοι. Εξάλλου, όπως προκύπτει από τα προαναφερθέντα στοιχεία του φακέλου, η μετατόπιση τμήματος της απόληξης της υφιστάμενης κοίτης του ρέματος και η επιλεγείσα στην προκειμένη περίπτωση νέα θέση της, καθορίσθηκαν μετά τη διενέργεια αρχαιολογικών ανασκαφών και τη συνεκτίμηση της ύπαρξης και της θέσης των αρχαιολογικών ευρημάτων, ύστερα από εισήγηση της ΙΑ΄ Εφορείας Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων και έγκριση της νέας θέσης του εν λόγω τμήματος του ρέματος από την Προϊσταμένη της Γενικής Διεύθυνσης Αρχαιοτήτων και Πολιτιστικής Κληρονομιάς. Περαιτέρω, το εκτελούμενο έργο της εγκατάστασης της νέας μονάδας (V) στον ΑΗΣ Αλιβερίου αποσκοπεί, σύμφωνα με τα στοιχεία του φακέλου που διαβίβασε η Διοίκηση, στον εκσυγχρονισμό των μονάδων παραγωγής ενέργειας της ΔΕΗ και στη μείωση, με τη χρήση φυσικού αερίου, των δυσμενών επιπτώσεων που προκαλούνται στο φυσικό περιβάλλον από τη λειτουργία των εγκαταστάσεων του ΑΗΣ Αλιβερίου. Κατά συνέπεια, ανεξαρτήτως, του ζητήματος εάν είναι βάσιμος, και μάλιστα προδήλως, ο προαναφερόμενος λόγος ακυρώσεως ότι αναρμοδίως εγκρίθηκε με υπουργική απόφαση, αντί προεδρικού διατάγματος, ο καθορισμός των οριογραμμών του ρέματος, συντρέχουν στην προκειμένη περίπτωση λόγοι δημοσίου συμφέροντος, συναρτώμενοι με την προστασία του φυσικού και πολιτιστικού περιβάλλοντος της περιοχής, οι οποίοι κωλύουν την χορήγηση της αιτουμένης αναστολής εκτέλεσης της προσβαλλομένης πράξης, με δεδομένο μάλιστα ότι από τα στοιχεία του φακέλου δεν αποδεικνύεται ότι το επίμαχο ρέμα αποτελεί φυσικό οικοσύστημα τέτοιας έκτασης, μορφής και λειτουργίας, ώστε να χρήζει προστασίας, και μάλιστα παρά τη συνδρομή των προαναφερθέντων λόγων δημοσίου συμφέροντος. Τέλος, η βλάβη την οποία επικαλούνται οι αιτούντες από τις επιπτώσεις της προσβαλλόμενης πράξης στους ίδιους, δηλαδή ο συνεχής και αυξημένος θόρυβος από την λειτουργία του αντλιοστασίου στη θέση της παλαιάς κοίτης του ρέματος, ανεξαρτήτως του γεγονότος ότι δεν εξειδικεύεται περαιτέρω στο δικόγραφο της αιτήσεως με την παράθεση συγκεκριμένων στοιχείων, πάντως, δεν δικαιολογεί την αναστολή εκτελέσεως της υπουργικής απόφασης, κατά της οποίας στρέφεται η κρινόμενη αίτηση, δεδομένου ότι η βλάβη αυτή δεν απορρέει από την κανονιστική αυτή απόφαση, αλλά αποτελεί συνέπεια άλλων πράξεων είτε προγενεστέρων της προσβαλλομένης, όπως η απόφαση έγκρισης των περιβαλλοντικών όρων του έργου και η πράξη τροποποίησης της απόφασης αυτής, είτε από πράξεις που πρόκειται να εκδοθούν στο μέλλον, όπως η άδεια λειτουργίας του αντλιοστασίου. Με τα δεδομένα αυτά δεν συντρέχει κατά την κρίση της Επιτροπής, λόγος χορήγησης της αιτουμένης αναστολής εκτέλεσης της προσβαλλόμενης απόφασης.
10. Επειδή, κατόπιν των ανωτέρω, η κρινόμενη αίτηση πρέπει να απορριφθεί, κατ΄ εκτίμηση δε των περιστάσεων να απαλλαγούν οι αιτούντες από τη δικαστική δαπάνη του Δημοσίου και της Δ.Ε.Η.
Δ ι ά τ α ύ τ α
Απορρίπτει την αίτηση.
Διατάσσει την κατάπτωση του παραβόλου και
Απαλλάσσει τους αιτούντες από τη δικαστική δαπάνη του Δημοσίου και της Δ.Ε.Η.
Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 18 Μαΐου και 30 Ιουνίου 2011 και εκδόθηκε στις 16 Αυγούστου του ιδίου έτους.
Ο Πρόεδρος του Ε΄ Τμήματος Ο Γραμματέας του Ε΄ Τμήματος
Κ. Μενουδάκος Κ. Καρυστινός